ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଆମେରିକାର ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀକାଳୀନ ନିର୍ବାଚନରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ଏବଂ ତାଙ୍କ ଦଳ ରିପବ୍ଲିକାନ ପାର୍ଟକୁ ବଡ଼ ଝଟକା ଲାଗିଛି । ଆମେରିକୀୟ ସଂସଦ (କଂଗ୍ରେସ)ରେ ପୁଣି ଥରେ ଡେମୋକ୍ରେଟ୍ସଙ୍କ ବହୁମତ ହୋଇଛି । ଏହାରି ଭିତରେ ଆମେରିକା ସହ ସମ୍ମୁଖ ଲଢ଼େଇ ଲଢ଼ୁଥିବା ଇରାନ ବଡ଼ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛି । ଭାରତ, ଚୀନ, ଇରାକ ଏବଂ କତାରରୁ ଆସୁଥିବା ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକୁ ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀରେ କଟକଣା ମୁକ୍ତ କରିଛି ଇରାନ । ଇରାନ ସଂସଦର ଜାତୀୟ ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ବୈଦେଶିକ ନୀତି କମିଟିର ଉପାଧ୍ୟକ୍ଷ ଆମିର ହାୟାତ-ମୋଘାଦମ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ଚାରି ଦେଶର ଜାହାଜ ଏବେ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଜଳପଥ ଦେଇ ବିନା କୌଣସି ବାଧା ଯାଇପାରିବେ । ଆମେରିକା ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କୁ ଅଟକାଉ ନାହିଁ ।
ଇରାନ ୱାୟର ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ ହାୟାତ-ମୋଘାଦମ କହିଛନ୍ତି, “ଆମେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଭାରତ, ଚୀନ୍, ଇରାକ ଏବଂ କତାରକୁ ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ଯିବା ଆସିବା ଉପରେ କଟକଣାରୁ ମୁକ୍ତ କରିଛୁ । ଏହି ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ ମୁକ୍ତ ଭାବରେ ଯାତ୍ରା କରିପାରିବେ ଏବଂ ଆମେରିକୀୟମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ଅଟକାନ୍ତି ନାହିଁ ।” ସେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଛାଡ଼ର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଏହି ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ଇରାନର ସ୍ୱାର୍ଥକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା । ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଇରାନ ଭାରତରୁ ଔଷଧ ଆମଦାନୀ କରିବା ପାଇଁ ଭାରତୀୟ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକୁ ଯିବା ଆସିବାକୁ ସୁବିଧା ଦେଉଛି । ଚୀନ୍ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକୁ କଟକଣା ମୁକ୍ତ କରିବା ଚୀନ୍ର ରାଜନୈତିକ ସମର୍ଥନ ହାସଲ କରିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ।
ହାୟାତ-ମୋଘାଦମ କହିଛନ୍ତି, ଭାରତୀୟ ଏବଂ ଚୀନ ଜାହାଜରୁ ଇରାନ ପରିବହନ ଶୁଳ୍କ ଆଦାୟ କରେ ଏବଂ ଇରାନ କତାର ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକୁ କୌଣସି ଶୁଳ୍କ ବିନା ଯିବାକୁ ଅନୁମତି ଦିଆଯାଏ । ତେବେ ଇରାକ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକୁ ପରିବହନ ଶୁଳ୍କ ଦେବାକୁ ପଡିବ କି ନାହିଁ ତାହା ସ୍ପଷ୍ଟ କରିନାହାନ୍ତି ।
ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ ଯେ ଭାରତ ଏହାର ପ୍ରାୟ ୯୦% ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଆବଶ୍ୟକତାର ଆମଦାନୀ କରେ । ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି ଆମଦାନୀର ପ୍ରାୟ ୩୦% ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ଆସେ । ପୂର୍ବରୁ, ଭାରତର ୭୦% ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଆମଦାନୀ ଏହି ମାର୍ଗ ଦେଇ ଆସୁଥିଲା କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି ନିର୍ଭରଶୀଳତା ହ୍ରାସ ପାଇଛି । ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ସଂଘର୍ଷ ଆରମ୍ଭ ହେବା ପରଠାରୁ, ଭାରତ ରୁଷ, ଆମେରିକା, ପଶ୍ଚିମ ଆଫ୍ରିକା ଏବଂ ସଂଯୁକ୍ତ ଆରବ ଏମିରେଟ୍ସରୁ ତେଲ କିଣି ଏହାର ଆମଦାନୀ ଉତ୍ସଗୁଡ଼ିକୁ ବିବିଧ କରିଛି ।
ଭାରତର ୯୦% ଏଲପିଜି ଆମଦାନୀ ଏବେ ବି ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ଆସେ । କତାର ଏବଂ ୟୁଏଇରୁ ୫୦%ରୁ ଅଧିକ ଏଲ୍ଏନ୍ଜି ଆମଦାନୀ ମଧ୍ୟ ଏହି ଜଳପଥ ଦେଇ ଗତି କରେ । ଏହି ଜଳପଥ ଭାରତର ସାର ଆମଦାନୀ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ଇରାନର ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ବନ୍ଦ କରିବା ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟିକ ଜାହାଜର ଗତିବିଧିକୁ ପ୍ରତିବନ୍ଧିତ କରିବା ନିଷ୍ପତ୍ତି ପରେ, ଭାରତ ବାରମ୍ବାର ଶକ୍ତି ଯୋଗାଣର ଅବାଧ ଗତିବିଧି ଏବଂ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଜଳପଥରେ ମୁକ୍ତ ପରିବହନ ଦାବି କରିଆସୁଛି । ଇରାନ ଏବଂ ଓମାନ ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ପଶ୍ଚିମ ଏସୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକରୁ ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାୟ ୨୫% ତୈଳ ଯୋଗାଣ କରେ ।
